Ο οικονομικός αντίκτυπος της ραγδαίας αύξησης των τιμών του ντίζελ και των ελλείψεων παγκοσμίως θα μπορούσε να έχει καταστροφικές συνέπειες, όπως επιτάχυνση του πληθωρισμού που θα επιβάρυνε τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.

Μια τέλεια καταιγίδα στις παγκόσμιες αγορές ντίζελ ξεδιπλώνεται. Οι δυνατότητες διύλισης είναι περιορισμένες και τα αποθέματα εξαντλούνται καθώς αρχίζει η ψυχρή περίοδος του βόρειου ημισφαιρίου. Οι δυσκολίες στον εφοδιασμό θα μπορούσαν να θέσουν σε κίνδυνο τα κρίσιμα δίκτυα μεταφορών, καθώς τα βιομηχανικά καύσιμα τροφοδοτούν πλοία, φορτηγά και τρένα. Το καύσιμο χρησιμοποιείται επίσης για θέρμανση κατοικιών και επαγγελματικών χώρων, καθώς και πηγή παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας για επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας.

«Μέσα σε μήνες, σχεδόν κάθε περιοχή του πλανήτη θα αντιμετωπίσει τον κίνδυνο έλλειψης ντίζελ, καθώς οι περιορισμοί της προσφοράς σε όλες σχεδόν τις αγορές του κόσμου έχουν επιδεινώσει τον πληθωρισμό και έχουν βλάψει την ανάπτυξη»προειδοποίησε το Bloomberg.

Ο οικονομικός αντίκτυπος της ραγδαίας αύξησης των τιμών του ντίζελ και των ελλείψεων παγκοσμίως θα μπορούσε να έχει καταστροφικές συνέπειες, όπως επιτάχυνση του πληθωρισμού που θα επιβάρυνε τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.

Τόσο οι τιμές της βενζίνης όσο και του ντίζελ συνδέονται με τις τιμές του αργού που καθορίζονται στην παγκόσμια αγορά. Λόγω των περιορισμών στην προσφορά, οι τιμές του ντίζελ σε πολλές αγορές απαιτούν επί του παρόντος ένα μεγάλο ασφάλιστρο.

Ο Μαρκ Φίνλεϊ (Mark Finley), ενεργειακός συνεργάτης στο Ινστιτούτο Δημόσιας Πολιτικής Baker του Πανεπιστημίου Rice, εξήγησε στο Bloomberg ότι οι αυξημένες τιμές του ντίζελ θα μπορούσαν να κοστίσουν στην οικονομία των ΗΠΑ 100 δισεκατομμύρια δολάρια: «Οτιδήποτε και ό,τι κινείται στην οικονομία μας, το ντίζελ είναι εκεί. Το να μετακινείς πράγματα είναι ένα πράγμα. Οι άνθρωποι που δυνητικά παγώνουν μέχρι θανάτου είναι άλλο».

Τα αποθέματα ντίζελ στις ΗΠΑ είχαν πέσει στο χαμηλότερο επίπεδο από το 1982, όταν η κυβέρνηση άρχισε να αναφέρει στοιχεία για το καύσιμο. Οι προμήθειες για αυτήν την εποχή του χρόνου είναι στα χαμηλότερα επίπεδα.

Σύμφωνα με τη Διοίκηση Ενεργειακών Πληροφοριών, οι ΗΠΑ έχουν τώρα μόλις 25 ημέρες προμήθειας ντίζελ, το χαμηλότερο από το 2008. Και ενώ τα αποθέματα είναι ρεκόρ χαμηλά, ο κυλιόμενος μέσος όρος τεσσάρων εβδομάδων των προσφερόμενων αποσταγμάτων – ένας δείκτης της ζήτησης – αυξήθηκε στο υψηλότερο εποχιακό επίπεδο από το 2007.

Ο ανώτερος αναλυτής αγοράς του Reuters, Τζον Κεμπ, σημείωσε ότι οι ελλείψεις ντίζελ θα συνεχιστούν μέχρι την ύφεση της οικονομίας.

Οι τιμές του αμερικανικού ντίζελ στην αγορά σποτ του λιμανιού της Νέας Υόρκης έχουν αυξηθεί περισσότερο από 265% από τότε που ο Πρόεδρος Μπάιντεν ορκίστηκε το 2021. Οι τιμές έφτασαν τα 5,37 δολάρια το γαλόνι την άνοιξη του 2022 και έκτοτε έχουν πέσει στα 3,51 δολάρια.

Οι βορειοανατολικές αγορές των ΗΠΑ είναι οι πιο σφιχτές, όπου τα διυλιστήρια πετρελαίου έχουν κλείσει τα τελευταία χρόνια. Αυτό περιέπλεξε επίσης την εικόνα των χειμερινών προμηθειών πετρελαίου θέρμανσης και καυσίμων αεριωθουμένων στην περιοχή.

Τον περασμένο μήνα, μια μεγάλη εταιρεία εφοδιαστικής προμήθειας καυσίμων ξεκίνησε πρωτόκολλα έκτακτης ανάγκης στα βορειοανατολικά και τα νοτιοανατολικά σχετικά με τους κινδύνους εξάντλησης των προμηθειών που μπορεί να προκαλέσουν καθυστερήσεις παράδοσης για ορισμένους πελάτες.

«Ενώ ο πόλεμος της Ρωσίας στην Ουκρανία οδήγησε τις τιμές του ντίζελ στα ύψη, η τρέχουσα κατάσταση είναι εν μέρει το αποτέλεσμα μιας αλληλοσυνδεόμενης, αργής οικοδόμησης σειράς γεγονότων που εκτείνεται σε ολόκληρο τον κόσμο. Μερικοί αναλυτές εντοπίζουν τις ρίζες της έλλειψης ντίζελ των ΗΠΑ σε μια πυρκαγιά στη Philadelphia Energy Solutions το 2019, που ανάγκασαν το διυλιστήριο να κλείσει, αφαιρώντας έναν από τους σημαντικούς παραγωγούς ντίζελ της Βορειοανατολικής Ευρώπης»σύμφωνα με τους NYTimes.

Εκτός από τις ΗΠΑ, η Βορειοδυτική Ευρώπη αντιμετωπίζει χαμηλά αποθέματα ντίζελ. Τα αποθέματα στην Ευρώπη αναμένεται να σημειώσουν περαιτέρω βουτιά μετά την επιβολή κυρώσεων για το ρωσικό αργό και τα αργά προϊόντα τους επόμενους μήνες. Οι παγκόσμιες εξαγωγικές αγορές είναι τόσο σφιχτές αυτή τη στιγμή που οι χώρες των αναδυόμενων αγορών αποκλείονται από την αγορά βιομηχανικών καυσίμων, όπως το Πακιστάν.

«Είναι σίγουρα η μεγαλύτερη κρίση ντίζελ που έχω δει ποτέ»είπε στο Bloomberg ο Ντάριο Σκαφάρντι (Dario Scaffardi), πρώην διευθύνων σύμβουλος της ιταλικής εταιρείας διύλισης πετρελαίου Saras SpA, ο οποίος πέρασε τέσσερις δεκαετίες στη βιομηχανία.

Η αιτία της παγκόσμιας έλλειψης ντίζελ είναι πολύ ξεκάθαρη: Αυτό είναι εν μέρει συνάρτηση της πανδημίας, αφού τα lockdown κατέστρεψαν τη ζήτηση και ανάγκασαν τα διυλιστήρια να κλείσουν ορισμένα από τα λιγότερο κερδοφόρα εργοστάσιά τους. Αλλά η επικείμενη μετάβαση από τα ορυκτά καύσιμα έχει επίσης μειώσει τις επενδύσεις στον τομέα. Από το 2020, η ικανότητα διύλισης των ΗΠΑ έχει συρρικνωθεί κατά περισσότερο από 1 εκατομμύριο βαρέλια την ημέρα. Εν τω μεταξύ, στην Ευρώπη, οι διακοπές στη ναυτιλία και οι απεργίες των εργαζομένων έχουν επίσης επηρεάσει την παραγωγή των διυλιστηρίων.

Η απαγόρευση του ρωσικού αργού στην Ευρώπη τον Δεκέμβριο θα μπορούσε να επιδεινώσει την κατάσταση. Στη συνέχεια, η απαγόρευση του ρωσικού ντίζελ τον Φεβρουάριο θα μπορούσε να εξαπολύσει ακόμη περισσότερο χάος για την ήπειρο. Το Reuters ανέφερε ότι οι έμποροι συσσωρεύουν πανικόβλητοι ρωσικά προϊόντα πετρελαίου πριν τεθούν σε ισχύ οι απαγορεύσεις. Νωρίτερα φέτος, οι ΗΠΑ διέκοψαν τις ρωσικές αποστολές ντίζελ, οι οποίες πέρυσι ήταν σημαντικός προμηθευτής στην Ανατολική Ακτή.

«Εάν η Ρωσία δεν είναι πλέον προμηθευτής, αυτό δημιουργεί ένα μεγάλο βαθούλωμα στο σύστημα, το οποίο θα είναι πολύ δύσκολο να διορθωθεί»δήλωσε ο Σκαφάρντι, ο πρώην διευθύνων σύμβουλος της Saras.

Ενισχύονται οι εικασίες ότι η κυβέρνηση Μπάιντεν θα μπορούσε να σταματήσει τις εξαγωγές ντίζελ για να ενισχύσει τις εγχώριες προμήθειες, αλλά αυτό μπορεί να μην έχει τα επιθυμητά αποτελέσματα, επειδή το ντίζελ είναι ένα παγκόσμιο εμπορεύσιμο προϊόν. Οποιαδήποτε απαγόρευση εξαγωγών από τις ΗΠΑ θα προκαλούσε ανεπιθύμητες περιστροφές της αγοράς.

Οι απεργίες των εργαζομένων έχουν επίσης επιδεινώσει τις ελλείψεις ντίζελ σε όλη την Ευρώπη σε μεγάλα διυλιστήρια. Τα γαλλικά διυλιστήρια γνώρισαν αρκετές εργατικές ενέργειες αυτό το φθινόπωρο και ένα μεγάλο διυλιστήριο της BP στο Ρότερνταμ την Τρίτη.

Η κρίση του ντίζελ είναι «ζημιογόνα για την παγκόσμια οικονομία»δήλωσε η Αμρίτα Σεν (Amrita Sen), επικεφαλής έρευνας στην Energy Aspects Ltd. Είπε ότι ο μόνος τρόπος για να «επιλυθεί η στεγανότητα του ντίζελ χρειάζεται τελικά νέα ικανότητα διύλισης».

Και τα άσχημα νέα είναι ότι ο Διευθύνων Σύμβουλος της Chevron, Μάικ Γουέρθ (Mike Wirth), είπε στο Bloomberg TV το περασμένο καλοκαίρι ότι δεν θα κατασκευαστούν ποτέ νέα διυλιστήρια στις ΗΠΑ.

Ο χειμώνας θα μπορούσε να επιδεινώσει τα προβλήματα για το βόρειο ημισφαίριο, καθώς η χειρότερη συμπίεση ντίζελ σε μια γενιά θα μπορούσε να προκαλέσει όλεθρο στην ήδη παραπαίουσα παγκόσμια οικονομία.

ΠΗΓΗ